CAPE Oranı Uyarıyor: Ayı Piyasası Yakın Olabilir
CAPE oranı, Amerikan borsalarında olası bir ayı piyasasına işaret ediyor. Ekonomist Robert Shiller’ın göstergesi tarihi verilerle alarm veriyor.
SOSYAL MEDYADA BİZE-BÜLTEN 1871 yılından bu yana doğru sonuçlar veren CAPE oranı, Amerikan borsaları için alarm zilleri çalmaya başladı. Ekonomist Robert Shiller tarafından geliştirilen bu gösterge, piyasada önemli bir düzeltmenin yaşanabileceğine işaret ediyor.
Wall Street endeksleri, ABD Başkanı Donald Trump’ın görev süresi boyunca güçlü bir performans sergilemeye devam etti. Gümrük tarifeleri ve petrol fiyatlarındaki ani artışlar, bu durumu değiştirmekte yetersiz kaldı. Ancak The Motley Fool’un yayımladığı son analiz, piyasalarda tehlikeli bir durumun ortaya çıktığını gösteriyor. Ayı piyasasının ayak sesleri giderek daha belirgin hale geliyor.
Tarihsel veriler, yatırımcıların endişelerini artıran bu durumu destekliyor. 150 yılı aşkın bir süredir yanılmayan önemli bir gösterge, şu anda kırmızı alarm veriyor ve yakın zamanda bir piyasa düzeltmesi olabileceğine işaret ediyor.
Borsanın Yeni Göstergesi: CAPE Oranı
Fiyat-kazanç (F/K) oranı, şirketlerin hisse senedi fiyatlarını değerlendirmek için yaygın bir şekilde kullanılır. Ancak bu oran, piyasanın genel durumunu tek başına yansıtmakta yetersiz kalıyor. Bu eksikliği gidermek amacıyla ekonomist Robert Shiller, döngüsel olarak ayarlanmış F/K oranını, yani CAPE oranını geliştirdi.
CAPE oranı, 1988 yılında oluşturulmuş olmasına rağmen, geriye dönük olarak 1871 yılına kadar uzanan 155 yıllık bir veri seti sunuyor. Bu geniş veri seti, mevcut piyasa koşullarını net bir şekilde ortaya koyuyor ve durumun yatırımcılar açısından ciddi riskler taşıdığı açıkça görülüyor.
Geçmiş Krizlerin Habercisi
1871 yılından bu yana CAPE oranı yalnızca altı kez 24 seviyesinin üzerine çıktı. Bu kritik eşik, piyasanın gereğinden fazla değerlendiğini gösteriyor. Tarihsel olarak bu seviyenin aşılması genellikle büyük krizlerden hemen önce gerçekleşiyor. 1901 Paniği, 1929’daki Büyük Buhran ve 1966’daki stagflasyon dönemi bu duruma örnek olarak gösterilebilir. Ayrıca, 1990’ların sonundaki dot-com balonu ve 2008’deki Küresel Finans Krizi öncesinde de benzer sinyaller alınmıştı.
Günümüzde ise durum daha da endişe verici bir hal aldı. CAPE oranı şu anda 36,48 seviyesine çıkmış durumda ve bu rakam, tüm zamanların en yüksek seviyesi olan 44,2’ye oldukça yakın. Bu durum, yatırımcılar için önemli bir gerçeği gündeme getiriyor: Yüksek CAPE oranı ile büyük piyasa çöküşleri arasında yüzde 100’lük bir tarihsel korelasyon bulunuyor.
Ayı Piyasası Beklenenden Yakın Olabilir
Mevcut veriler, yatırımcılar arasında ani bir panik yaratmamalı. Zira bu göstergeler, borsalarda yarın veya bu yıl içinde kesin bir çöküş yaşanacağı anlamına gelmiyor. Örneğin, dot-com krizinden önce de benzer bir gecikme yaşanmıştı. CAPE oranı 1995 yılında 24 seviyesini aşmasına rağmen, beklenen çöküş 2000 yılına kadar gerçekleşmemişti. Ancak, bu göstergenin geçmişteki kusursuz performansı göz ardı edilemez.
Göstergeler, ABD Başkanı Trump görevden ayrılmadan önce bir ayı piyasasının başlama ihtimalinin yüksek olduğunu gösteriyor. Hatta bu beklenen düşüş trendinin, tahmin edilenden çok daha erken bir tarihte bile başlayabileceği öngörülüyor.
