Uzun Süren Savaş Petrol Fiyatlarını Zirveye Taşıyabilir

Son yayımlanan bir rapor, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarının enerji piyasaları üzerinde önemli etkiler yaratacağını ortaya koyuyor. Hürmüz Boğazı’nda yaşanacak uzun süreli çatışmalar, petrol fiyatlarının varil başına 100 dolara kadar yükselmesine yol açabilir. Daha düşük ihtimalli senaryolarda ise brent petrol fiyatlarının 130 doları aşabileceği öngörülüyor.

Allianz Trade tarafından hazırlanan Orta Doğu Raporu, uzun süreli bir savaşın 2022’deki gibi bir enflasyon şoku yaratma olasılığına dikkat çekerken, daha kısa süreli bir tırmanışın da mümkün olduğunu vurguluyor. Ekonomistlere göre, Orta Doğu’daki çatışmaların piyasalara etkisi, çatışmanın süresine bağlı olarak değişecek. Dört ila altı haftayı aşan bir çatışmanın makroekonomik etkileri daha belirgin hale gelebilir. Raporda, üç aylık bir çatışma süresinin rejim değişikliği riskleri ve resesyon senaryoları açısından kritik bir dönüm noktası olabileceği ifade ediliyor.

Petrol fiyatlarındaki artış, tüketicilerin satın alma gücünü olumsuz yönde etkileyebilir ve bu durum, yaklaşan kasım ayındaki ara seçimlerde hükümete olan desteğin azalmasına neden olabilir. Bu nedenle, uzmanlar ABD yönetiminin çatışmanın kısa sürmesini tercih edeceğini öngörüyor.

Hürmüz Boğazı’ndan geçişlerin kesintiye uğraması, küresel hidrokarbon akışının %30’unu etkileyen kritik bir durum. Bu durumun piyasalardaki ilk tepkisi, sahadaki kıtlıktan ziyade deniz taşımacılığındaki aksaklıklardan kaynaklandı. 2 Mart itibarıyla brent petrol fiyatları %13 artışla varil başına 82 dolara yükseldi.

Uzmanlar, Hürmüz Boğazı’nda uzun süreli çatışmaların petrol fiyatlarını 100 dolara çıkarabileceğini, ancak piyasanın zamanla uyum sağlayarak 2026 sonunda varil fiyatlarının 70 dolara kadar gerileyebileceğini belirtiyor. İran rejiminin enerji altyapısını hedef alması ve boğazdaki nakliyeyi kesintiye uğratması gibi düşük ihtimalli senaryolar, brent petrol fiyatlarının 130 doları aşmasına yol açabilir ve 2026 sonuna gelindiğinde 80 dolara yakın bir denge sağlanabileceği öngörülüyor.

Raporda, petrol kaynaklı enflasyonun piyasalar üzerindeki baskıyı artırdığına dikkat çekiliyor. Artan enflasyon korkuları, faiz indirimlerini geciktirirken, şu ana kadar sadece sınırlı bir yeniden fiyatlandırma gerçekleşmiş olsa da piyasalardaki volatiliteyi yüksek tutuyor. Enerji maliyetlerinin yüksek kalması ve ekonomik büyümenin yavaşlaması, hisse senedi ve kredi piyasalarını kırılgan hale getirebilir.

Allianz Trade ekonomistleri, Orta Doğu’daki çatışmalardan en az etkilenecek sektörlerin başında savunma sanayisinin geldiğini, enerji sektörünün ise gerilimlerden daha az etkileneceğini ifade ediyor. En fazla zorlanacak sektörler arasında ise havayolu ve petrokimya gibi enerji yoğun sektörler yer alıyor. Özel piyasalarda kâr dağıtımlarının yavaşlayabileceği ve özel sektör borçlanma araçlarında spread artışları gözlemlenebileceği de raporda vurgulanan diğer bilgiler arasında.