Madencilik Sektöründe Yatırımlar Latin Amerika’ya Kaydırılıyor
Madencilik sektöründe birleşme ve devralmaların odak noktası Latin Amerika’ya kayıyor. Yatırımların artışı dikkat çekiyor.
Küresel madencilik sektörü, birleşme ve devralma işlemlerinde önemli bir değişim yaşıyor. 2025 yılının ilk üç çeyreğinde gerçekleştirilen işlemlerin toplam değeri yaklaşık 30 milyar dolara ulaşırken, bu miktarın %75’i Latin Amerika’daki varlıklara yöneldi. Yatırımcıların, daha fazla siyasi ve operasyonel risk taşıyan bölgelerden uzaklaşması bu kaymanın en önemli nedeni olarak öne çıkıyor.
McKinsey & Company ve Future Minerals Forum’un birlikte hazırladığı 2025 Gelecek Mineraller Barometre Raporu, Afrika, Batı Asya, Orta Asya ve Latin Amerika’yı kapsayan piyasa verilerini analiz ederek, madencilik yatırımlarındaki bu yön değişimini gözler önüne seriyor. Rapora göre, mineral kaynakları ile yatırım akımları arasındaki fark giderek açılmakta. Küresel kritik mineral rezervlerinin %50’den fazlası, Afrika, Batı Asya ve Orta Asya’yı kapsayan ve ‘Süper Bölge’ olarak adlandırılan coğrafyada yer alıyor. Ancak bu bölge, dünya genelinde en düşük arama harcamalarını çekiyor, bu da uzun vadede arz güvenliği risklerini artırıyor.
Öte yandan Latin Amerika, yatırımcılar için daha öngörülebilir bir ortam sunuyor. 2021 yılından bu yana bölgede yapılan madencilik anlaşmalarının toplam değeri %200 oranında artarken, Afrika’daki sermaye girişleri ise %80 oranında azaldı. Yatırımcıların, izin süreçlerinin netliği ve sermaye disiplinine verdikleri önemin arttığı gözlemleniyor.
Talep Artıyor, Arz Yetersiz Kalıyor
McKinsey’nin daha önce yayımladığı Küresel Malzeme Perspektifi raporuna göre, madencilikte verimlilik artışı 2018 yılından bu yana yılda yalnızca %1 seviyesinde kalmış durumda. Bu sınırlı artış, enerji dönüşümü, dijitalleşme ve savunma sanayisindeki büyümenin tetiklediği güçlü talep karşısında arzı baskı altında bırakıyor. Bakır, lityum, nikel ve nadir toprak elementlerine yönelik talep hızla artarken, uzun izin süreçleri, altyapı eksiklikleri, yüksek sermaye ihtiyacı ve politik belirsizlikler yeni projelerin hayata geçirilmesini geciktiriyor. Elektrikli araçlar için gerekli rafine üretimin %45’ten fazlasının tek bir bölgede yoğunlaşması, jeopolitik riskleri ve fiyat dalgalanmalarını artırıyor.
Yatırımcılar Riskleri Yeniden Değerlendiriyor
McKinsey, kritik minerallere yönelik artan talebi karşılamak için 2035 yılına kadar küresel ölçekte yaklaşık 5 trilyon dolarlık bir yatırıma ihtiyaç duyulduğunu belirtiyor. Ancak mevcut arama harcamaları, gerekli seviyenin %40-50 altında kalıyor. Keşiften ilk üretime kadar geçen ortalama 16 yıllık süre, mevcut projelerin 2030 ve 2035 iklim hedeflerine katkı sağlamasını zorlaştırıyor.
Çin’in 15 Yıllık Planı Metal Piyasasını Etkileyecek
Araştırma ve danışmanlık şirketi Wood Mackenzie, jeopolitik değişimlerin ve yeniden şekillenen enerji dönüşümünün 2026 yılında küresel metal ve madencilik sektörünü şekillendireceğini öngörüyor. Şirket, yılın ilk yarısında açıklanması beklenen Çin’in 15. Beş Yıllık Planı’nın, altyapı odaklı büyümeden tüketici talebini destekleme sinyali vereceğini öngörüyor. Bu durum, emtia piyasaları açısından kritik bir öneme sahip. ABD’de yılın ilerleyen aylarında yapılacak ara seçimlerin piyasalara belirsizlik katması bekleniyor. Gümrük vergilerindeki dalgalanmalar ve ABD-Çin ticaret ilişkilerinin belirsizliği, Kasım ayına kadar yatırım kararlarını etkileyebilir. Diğer yandan yenilenebilir enerji, enerji güvenliği için merkezi bir rol oynamaya devam ediyor.
Venezuela’nın Alüminyum Sektörü İçin Yatırım Gerekli
Venezuela’nın atıl durumdaki alüminyum endüstrisinin yeniden canlandırılması için 2,3 milyar dolara kadar bir yatırım yapılması gerektiği ifade ediliyor. Wood Mackenzie’nin raporuna göre, ülkenin yıllık 600 bin tonun üzerindeki alüminyum üretim kapasitesi 2025 itibarıyla fiilen sıfıra inmiş durumda. Bu durum, ABD’de 5 milyon tonu aşan birincil alüminyum açığı yaşandığı bir dönemde önemli bir arz kaybı yaratıyor. Ancak BMI ve BloombergNEF, siyasi riskler, zayıf hukuk devleti, güvenlik sorunları ve enerji istikrarsızlığı nedeniyle sektörün yakın vadede toparlanmasının zor olduğunu belirtiyor. Uzmanlar, Venezuela’nın büyük petrol rezervlerinin de madencilik yatırımlarının öncelik kazanmasını engellediğini vurguluyor. Wood Mackenzie, güçlü yatırım korumaları sağlanması halinde alüminyum değer zincirinin 2-3 yıl içinde yeniden kurulabileceğini ifade ediyor.
