BM, Paris Anlaşması Kapsamında İlk Karbon Kredilerini Onayladı
BM, Paris Anlaşması çerçevesinde ilk karbon kredilerini onaylayarak emisyon azaltımını destekleyen yeni bir mekanizma başlattı.
Paris Anlaşması ile karbon kredileri, emisyon azaltımını destekleyen uluslararası ticareti mümkün kılıyor.
Birleşmiş Milletler, Paris Anlaşması çerçevesinde oluşturulan karbon piyasası kapsamında ilk karbon kredilerini onayladı. Bu piyasa, ülkelerin ve şirketlerin emisyonlarını, diğer ülkelerde sera gazı emisyonlarını azaltan projelere yatırım yaparak dengelemelerine imkan tanıyor.
Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi Sekreteryası, bu yeni girişimin Myanmar’da yerel ormanların korunmasına yönelik verimli pişirme ocaklarının dağıtımını içeren bir temiz pişirme projesini kapsadığını açıkladı. Proje, Güney Koreli bir şirketle işbirliği içinde hayata geçirilecek ve her iki ülkenin iklim hedeflerine katkıda bulunacak karbon kredileri üretecek.
UNFCCC İcra Sekreteri Simon Stiell, dünya genelinde iki milyardan fazla insanın temiz pişirme imkanından yoksun olduğunu ve bu durumun her yıl milyonlarca insanın ölümüne neden olduğunu belirtti. Stiell, temiz yemek pişirmenin sağlık açısından önemli olduğunu, ormanların korunmasına yardımcı olduğunu ve emisyonları azalttığını vurgulayarak, bu durumun özellikle ev içi hava kirliliğinden en çok etkilenen kadın ve kız çocuklarının güçlenmesine katkı sağladığını ifade etti.
Stiell, bu yeni mekanizmanın insanların günlük yaşamlarında önemli değişiklikler yaratabilecek çözümleri destekleyebileceğini ve finansmanın yerinde fayda sağlayacak alanlara yönlendirilmesine yardımcı olabileceğini de sözlerine ekledi.
Ancak bazı uzmanlar, bu tür mekanizmaların kötü tasarlandığı takdirde, ülkelerin veya şirketlerin emisyon azaltımlarını abartarak “yeşil aklama” yapmalarına olanak tanıyabileceğinden endişe ediyor. Bu durum, küresel ısınmayı kontrol altına alma çabalarını olumsuz etkileyebilir.
UNFCCC, yeni Paris Anlaşması Kredilendirme Mekanizması (PACM) çerçevesinde daha muhafazakar hesaplamaların uygulanması nedeniyle, kredilendirilen emisyon azaltımlarının önceki sisteme göre %40 daha düşük olduğunu bildirdi.
PACM’yi denetleyen BM organının başkan yardımcısı Jacqui Ruesga, bu piyasanın güven inşa etme hedefiyle hareket ettiğini ve ilk ihraçların sistemin amacına uygun çalıştığını gösterdiğini belirtti.
Myanmar’daki projede kullanılan ocaklar, odunsu biyokütleyi daha verimli bir şekilde yakıyor; bu da daha az yakıt tüketimi ve ev içinde daha az duman yayılması anlamına geliyor. Ancak Dünya Sağlık Örgütü’ne göre, mevcut oranlarla 2030 yılına kadar nüfusun yalnızca %78’inin temiz pişirme imkanına sahip olması bekleniyor.
2015 yılında imzalanan Paris Anlaşması, ülkelerin sınır ötesi karbon azaltım ticaretine katılmalarını öngörüyordu ve dünya genelinde sıcaklık artışını 2 derecenin altında, mümkünse 1.5 derecede tutmayı taahhüt ediyordu.
Bakü’deki COP29 iklim zirvesinde karbon piyasası mekanizmasına dair yeni kurallar üzerinde anlaşmaya varılmıştı. O dönemde Greenpeace, anlaşmanın fosil yakıt şirketlerinin kirliliği sürdürmesine olanak tanıyan boşluklar içerdiğini ifade etmişti.
