Emtia Piyasalarında Barış Umudu Fiyatları Yükseltti
Emtia piyasalarında barış umudu fiyatları yükseltirken, değerli metallerde artış gözlemlendi. Petrol fiyatları ise geriledi.
Geçtiğimiz hafta emtia piyasalarında yaşanan fiyat hareketleri, ABD istihdam verilerinin güçlü bir iş gücü piyasasına işaret etmesi, ABD ile İran arasında barış anlaşması beklentileri, Hürmüz Boğazı’ndaki enerji sevkiyat risklerinin azalması, dolar endeksindeki zayıflama ve ürün bazlı arz-talep dinamikleriyle şekillendi.
Orta Doğu’da kalıcı bir barış sağlanabileceğine dair artan iyimserlik, enerji fiyatlarındaki savaş primlerini azaltırken, petrol fiyatlarındaki düşüş, küresel enflasyon baskılarının hafifleyeceği yönündeki beklentileri güçlendirdi.
Analistler, bu durumun sadece petrol fiyatlarını değil, navlun, gübre ve diğer emtia maliyetlerini de olumlu yönde etkileyebileceğini vurguladı. Ayrıca, ABD’de açıklanan makroekonomik veriler yatırımcılar tarafından dikkatle izlendi.
ABD’de tarım dışı istihdam, nisan ayında 115 bin kişi artarken, işsizlik oranı yüzde 4,3 seviyesinde sabit kaldı. Ortalama saatlik kazançlar ise aylık bazda yüzde 0,2, yıllık bazda ise yüzde 3,6 oranında yükseldi. Bu veriler, iş gücü piyasasının direncini koruduğunu gösterirken, ücret artışlarının sınırlı kalması, enflasyon baskılarının kontrol altında tutulabileceği yönündeki değerlendirmeleri destekledi.
Değerli metallerde ise paladyum haricinde genel bir yükseliş gözlemlendi. ABD-İran savaşının sona erebileceğine dair beklentiler, petrol kaynaklı enflasyon endişelerinin azalmasına ve dolar endeksinin zayıflamasına bağlı olarak değerli metallerde pozitif bir seyir izlenmesine yol açtı. Gümüş, hem değerli bir metal olarak hem de sanayi üretiminde kullanılan bir malzeme olarak, dolar endeksindeki düşüşten ve risk iştahındaki toparlanmadan diğer değerli metallere göre daha fazla destek buldu.
Bu gelişmelerle birlikte, değerli metallerde ons bazında fiyatlar gümüşte yüzde 6,5, platinde yüzde 3,6 ve altında yüzde 2,2 artış gösterirken, paladyumda yüzde 2,3’lük bir düşüş yaşandı.
Baz metaller ise karışık bir seyir izledi. Orta Doğu’daki gerilimin azalabileceğine dair beklentilerle risk iştahındaki toparlanma ve dolar endeksindeki zayıflamanın etkisiyle baz metallerde dalgalanmalar gözlemlendi. Bakır, kısa vadeli jeopolitik rahatlama ve uzun vadeli talep görünümünün etkisiyle en güçlü yükselişi kaydetti. Yapay zeka, elektrikli araçlar ve yenilenebilir enerji gibi alanlardan gelen yapısal talep, bakır fiyatlarını desteklemeye devam etti.
Alüminyum, çinko ve kurşun fiyatlarındaki artışlar da risk iştahındaki toparlanma ve sanayi metallerine yönelik alımlarla ilişkilendirildi. Ancak nikel, arz fazlası endişeleri nedeniyle olumsuz bir seyir izledi. Endonezya’daki yüksek üretim ve küresel arz görünümündeki rahatlama, nikel fiyatları üzerinde baskı oluşturdu.
Brent petrol, tamamlanan haftada değer kaybederken, bu düşüşte ABD ile İran arasında bir anlaşma sağlanabileceği ve Hürmüz Boğazı üzerinden petrol sevkiyatının normale döneceği beklentileri etkili oldu. Savaş ve arz kesintisi riskinin azalması, petrol fiyatlarındaki jeopolitik risk priminin geri alınmasına yol açtı. Haftalık bazda Brent petrolün varil fiyatı yüzde 8,1 gerilerken, doğal gazın fiyatı ise yüzde 0,3 arttı.
Tarım emtialarında ise arz ve talep dengesindeki değişimlerden kaynaklanan ürün bazlı ayrışmalar dikkat çekti. Pirinç fiyatları, vadeli piyasalardaki pozisyonlanma ve küresel tahıl piyasalarında yaşanan tedarik belirsizlikleriyle desteklendi. Öte yandan, buğday ve mısır fiyatlarındaki düşüş, ABD’de ekim ilerleyişinin beklentilerden iyi gitmesi ve yatırımcıların tarım kontratlarında pozisyon azaltmasıyla ilişkilendirildi. ABD Tarım Bakanlığı’nın verilerine göre, mısır ve soya ekimleri beş yıllık ortalamaların üzerinde seyrediyor. Bu durum, arz tarafına ilişkin endişeleri kısmen sınırlayarak buğday ve mısır fiyatları üzerinde baskı oluşturdu.
Chicago Ticaret Borsası’nda pirinç fiyatları yüzde 8,7, soya fasulyesi fiyatları ise yüzde 0,3 artarken, buğdayda yüzde 2,8 ve mısırda yüzde 1,9 düşüş kaydedildi. Kakao fiyatları, temel arz-talep dengesinden ziyade fonların kısa pozisyon kapatmaları sonucu oluşan alımların etkisiyle sert bir yükseliş gösterdi. Batı Afrika’daki yeni sezon üretimine ilişkin endişeler de bu fiyatlamaları destekledi. Kahve fiyatları ise Brezilya’nın 2026-2027 sezonu mahsulünün elverişli hava koşulları nedeniyle önceki sezona göre yüzde 11,5 artmasının beklendiğine dair haberlerle geriledi. Brezilya’daki rekolte beklentilerinin güçlenmesi, fiyatlar üzerinde baskı oluşturdu.
Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) verilerine göre, küresel gıda fiyat endeksi nisanda aylık bazda yüzde 1,6 artarak 130,7 puana yükseldi ve bu artışını üçüncü aya taşıdı. Bitkisel yağ fiyatlarındaki artış, gıda fiyatlarındaki yükselişte belirleyici olurken, tahıl fiyatlarındaki artış daha sınırlı kaldı. ABD’de Intercontinental Exchange’te libre bazında pamuk fiyatları yüzde 0,6 artarken, kahve fiyatları yüzde 4,3 ve şeker fiyatları yüzde 1,7 düşüş gösterdi. Kakao ise ton başına fiyatını yüzde 17,9 artırarak haftayı kapattı.
