Kacır: Türkiye Yapay Zeka Alanında Kendi Yolunu Seçecek
Bakan Kacır, Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı ile ülkenin kendi değerleri doğrultusunda ilerleyeceğini vurguladı.
Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Türkiye Yapay Zeka Zirvesi’nde yaptığı konuşmada, Türkiye’nin yapay zeka alanında dışa bağımlı bir model yerine, kendi ihtiyaçları ve değerleri doğrultusunda ilerleyeceğini duyurdu. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın katılımıyla gerçekleştirilen zirvede, “Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı” tanıtıldı. Kacır, bu planın, yapay zekayı insanlığın ortak yararına sunan, güvenilir ürün ve hizmetler geliştiren bir Türkiye hedefiyle hazırlandığını ifade etti.
Bakan Kacır, son 23 yılda teknoloji ve inovasyonda kaydedilen ilerlemelere dikkat çekerek, AR-GE ve inovasyon odaklı bir kalkınma için kapsamlı bir teknoloji altyapısı oluşturduklarını belirtti. Türkiye’deki 114 teknoparkta, 13 binden fazla teknoloji girişiminin yer aldığını ve 1700’ü aşan AR-GE ile tasarım merkezlerinde birçok yenilikçi çalışmanın gerçekleştirildiğini aktardı.
Kacır, 2002 yılında 1,2 milyar dolar olan AR-GE harcamalarının 19,9 milyar dolara çıktığını ve AR-GE personeli sayısının 29 binden 311 bine yükseldiğini kaydetti. Ayrıca, kritik teknolojilerde tam bağımsız bir Türkiye hedefiyle inşa ettikleri altyapının ilk meyvelerinin savunma sanayisinde alındığını vurguladı. Yenilikçi teknolojilerin Türkiye’yi yeni nesil savunma sistemlerinde dünya çapında öncü konuma taşıdığını belirten Kacır, Türk mühendislerinin geliştirdiği savunma ürünlerinin savaş alanında ve jeopolitik dengelerde önemli değişiklikler yarattığını ifade etti.
Bakan Kacır, 60 yıllık yerli otomobil hayalini elektrikli ve akıllı otomobil Togg ile gerçeğe dönüştürdüklerini, uzayı yeni bir atılım alanı olarak belirlediklerini ve TÜRKSAT 6A ile uydu teknolojilerinde dünya genelinde ilk 11 ülke arasına girdiklerini açıkladı. Yapay zekanın teknolojik dönüşümdeki kritik rolüne değinen Kacır, bu teknolojinin veriyi bilgiye, bilgiyi öngörüye ve öngörüyü ekonomik değere dönüştürmede hız kazandırdığını belirtti.
Kacır, yapay zeka yatırımlarının geçen yıl dünya genelinde 1,5 trilyon dolara ulaştığını ve üretken yapay zekanın oluşturduğu ekosistemin gelecekteki rolü hakkında ipuçları verdiğini ifade etti. Ancak, yapay zekanın beraberinde getirdiği riskleri de göz önünde bulundurmak gerektiğini vurguladı. Kacır, dijital alandaki rekabetin sert bir zemin üzerinde sürdüğünü ve ülkelerin bu alandaki gelişimlerini korumacı politikalarla derinleştirdiğini belirtti. Yapay zekanın güvenli ve etik kullanımı konusunda uluslararası bir zemin oluşturulmadığını söyleyen Kacır, bu durumun veri mahremiyeti, algoritmik önyargılar ve diğer riskleri beraberinde getirdiğini ifade etti.
Bakan Kacır, yaygın olarak kullanılan yapay zeka modellerinin insanları belirli merkezlerde toplanan verilerin ortalamasına indirgediğini ve bu durumun dijital faşizme kapı aralayabileceğini belirtti. İnsanı merkeze almayan ve adaleti gözetmeyen teknolojilerin insanlık için faydalı olamayacağını vurguladı. Gazze’deki olayların, teknolojinin etik ve hukuki sınırlar içinde kullanılmadığında nasıl bir yıkıma yol açabileceğinin bir örneği olduğunu ifade etti.
Kacır, yapay zekanın insanlık için refah vesilesi olmasını sağlamak üzere Türkiye’nin gerekli adımları attığını belirtti. TÜBİTAK bünyesinde Yapay Zeka Enstitüsü kurarak, bu alanda yerli çözümler geliştirmeyi hedeflediklerini söyledi. Ayrıca, Türkçe odaklı akıllı çözümleri yaygınlaştıracak projeleri hayata geçirdiklerini ve yapay zeka girişimlerinin finansmana erişimini kolaylaştırmak için girişim sermayesi fonlarına 150 milyon dolarlık kaynak yönlendirdiklerini açıkladı.
Kacır, Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı’nın hazırlanmasında kamu kurumları, özel sektör ve akademinin işbirliği içinde çalıştığını belirtti. 75 bin vatandaşın katılımıyla gerçekleştirilen öneri anketiyle halkın beklentileri toplandı. Kacır, Türkiye’nin uluslararası alanda yapay zeka konusunda öncü ülkeler arasında yer alması için büyük bir yarış içinde olduğunu ifade etti. Türkiye’nin, yapay zekayı ekonomik refah ve milli egemenliğin dijital güvencesi haline getirecek potansiyele sahip olduğunu vurguladı.
Kacır, Türkiye’nin kendi yolunu çizeceğini ve yapay zeka alanında büyük bir atılıma imza atacağını belirterek, kamu ve özel sektör işbirliğiyle sektörel veri alanları oluşturacaklarını, girişimciler ve araştırmacılar için fırsatlar sunacaklarını ifade etti. Ayrıca, daha az veri ve enerji tüketerek daha verimli çözümler geliştireceklerini ve Türkiye’yi küresel düzeyde bir dijital merkez haline getireceklerini söyledi.
