Hazır Giyim ve Ayakkabıda Kriz Derinleşiyor: Maliyetler Fiyatlara Yansımıyor

Hazır giyim ve ayakkabı sektöründe maliyetler artarken, fiyatlar buna paralel bir artış göstermiyor. Uzmanlar durumu değerlendiriyor.

Ekonomi Gazetesi yazarı Dr. Ahmet Çimenoğlu, hazır giyim ve ayakkabı sektörlerinde yaşanan derin krizi ele aldığı bir yazı kaleme aldı. Çimenoğlu, bu iki sektörde üretim maliyetlerinin artmasına rağmen, tüketici fiyatlarının bu artışa paralel bir yükseliş göstermediğini vurguluyor.

TÜİK verilerine göre, giyim eşyası sektöründeki üretici maliyetleri, Temmuz 2023’e göre %110,7 oranında artış gösterdi. Son bir yıl içinde bu artış %29,5 olarak kaydedilirken, 2025 yılının başından itibaren ise %21,2’lik bir artış yaşandı. Buna karşılık, aynı dönemde tüketici fiyatlarındaki artış yalnızca %11,5 ile sınırlı kaldı. Hatta 2025 yılının başından itibaren giyim ürünlerinin fiyatlarında %7,7’lik bir düşüş gözlemlendi.

Ayakkabı sektöründe de benzer bir durum söz konusu. Üretici maliyetlerindeki yüksek artışlar, tüketici fiyatlarına yeterince yansımıyor. Bu durum, şirketlerin maliyet artışlarını fiyatlara yansıtamadığını ve dolayısıyla kâr marjlarının daraldığını ortaya koyuyor.

Sektör temsilcileri, özellikle emek yoğun ve ihracata dayalı alanlarda kârsız üretim yapmak zorunda kaldıklarını, bazı dönemlerde ise negatif marjlarla çalıştıklarını belirtiyor. İş örgütlerinin açıklamaları, bu sorunun giderek imalat sanayisinin geneline yayıldığını gösteriyor.

Uzmanlar, üretici maliyetlerindeki artışın tüketiciye yansımamasının birkaç sebebini sıralıyor. İhracatta yaşanan pazar kaybı nedeniyle iç piyasada rekabetin artması, tüketicilerin alım gücündeki zayıflama, giyim ve ayakkabı harcamalarını kısarak daha temel ihtiyaçlara yönelmesi ve düşük fiyatlı ürünlere yönelimin artması gibi etkenler, bu durumu etkileyen başlıca faktörler arasında yer alıyor.

Hazır giyim ve ayakkabı sektörleri, milyonlarca kişiye doğrudan veya dolaylı istihdam sağlıyor. Bu sektörlerdeki ciddi ekonomik sıkıntılar, uzmanlar tarafından dezenflasyon programının şirketler üzerindeki etkisinin yeniden değerlendirilmesi gerektiği şeklinde yorumlanıyor. Ekonomistler, “Bu veriler bir yardım çığlığı. Daha fazla görmezden gelme lüksümüz yok” uyarısında bulunuyor.