Azerbaycan ve ABD’den Stratejik Ortaklık Anlaşması
Azerbaycan ve ABD, enerji, savunma ve yapay zeka alanlarında kapsamlı iş birliği için stratejik ortaklık anlaşması imzaladı.
Azerbaycan ve Amerika Birleşik Devletleri, enerji, savunma ve yapay zeka alanlarında iş birliğini derinleştirmek amacıyla tarihi bir stratejik ortaklık anlaşması imzaladı. Bu anlaşma, ABD Başkan Yardımcısı JD Vance’in Azerbaycan’daki temasları sırasında gerçekleştirildi.
İmzalanan “Azerbaycan Hükümeti ile Amerika Birleşik Devletleri Hükümeti Arasında Stratejik Ortaklık Şartı” metni, kamuoyuna duyuruldu. Anlaşma, Trans-Hazar Ulaştırma Koridoru temelinde kara, deniz ve hava taşımacılığı altyapısının geliştirilmesine yönelik ortak çabaların önemini vurguladı. Ayrıca, enerji ve veri bağlantılarının güçlendirilmesi ile ticaret ve transitin kolaylaştırılması konularında iş birliği iradesi belirtildi.
Taraflar, Azerbaycan ana karası ile Nahçıvan Özerk Cumhuriyeti arasında kesintisiz bağlantı sağlayacak olan Trump Uluslararası Barış ve Refah Rotası (TRIPP) projesinin önemine de dikkat çekti. Bu proje, bölgenin uluslararası ticaret ve transit potansiyelini artırmayı hedefliyor.
Enerji alanında, Azerbaycan’ın güvenilir bir enerji ortağı olarak rolü kabul edilirken, petrol, doğal gaz ve elektrik sektörlerinde ikili ve üçüncü ülkelerle ortak projelerin hayata geçirilmesi, bağlantı hatlarının çeşitlendirilmesi ve enerji güvenliğinin artırılması hedefleniyor.
Anlaşmada, sivil nükleer iş birliğinin derinleştirilmesi ve kritik minerallerin Orta Koridor üzerinden küresel pazarlara taşınmasının kolaylaştırılması yönünde iş birliği niyeti de yer alıyor. Ekonomik yatırımlar konusunda ise iki ülkenin ticaret ve yatırımları artırmak, iş ortamını geliştirmek ve özel sektörün sürece aktif katılımını sağlamak amacıyla iş birliğini genişleteceği ifade edildi.
ABD, Azerbaycan’ın küresel ekonomiye entegrasyonunu desteklediğini ve Hazar bölgesinde enerji, ticaret, veri, finans ve lojistik merkezi olma hedeflerine katkı sağlayacağını belirtti. Ayrıca, yapay zeka alanında ortaklıkların geliştirilmesi, dijital altyapıya yatırım yapılması ve siber güvenlik ile ileri teknolojilerde ortak araştırma-geliştirme mekanizmalarının oluşturulması gibi konular da anlaşmanın önemli başlıkları arasında yer aldı.
Güvenlik iş birliği bölümünde, Güney Kafkasya’da barışın iki ülkenin ortak çıkarı olduğu vurgulandı. Azerbaycan’ın uluslararası barışı destekleyen misyonlara katkıları takdir edilirken, savunma ve güvenlik alanındaki iş birliğinin genişletilmesi, terörle mücadelede ortak çalışmaların artırılması ve siber güvenlik kapasitesinin geliştirilmesi kararlaştırıldı. Ayrıca, insani mayın temizleme faaliyetlerinde mali destek ve teknoloji transferi yoluyla iş birliği yapılması öngörüldü.
Anlaşmanın uygulanması çerçevesinde, ekonomi ve ticaret, enerji, bağlantılar, yapay zeka ve dijital gelişim ile güvenlik ve savunma alanlarında ortak çalışma grupları kurulması planlanıyor. Bu grupların, anlaşmanın imzalanmasından itibaren üç ay içinde projeler ve yol haritaları üzerinde mutabakata varması hedefleniyor. Taraflar, stratejik ortaklık çerçevesinde yılda en az bir kez düzenli toplantı yapma konusunda da uzlaştı.
