Hürmüz Gerilimi Petrol Fiyatlarını Yükseltiyor
Hürmüz Boğazı’ndaki gerilim, petrol fiyatlarını etkileyerek yükselişe geçirdi. ABD’nin saldırıları ve İran’ın yanıtı piyasaları sarstı.
Küresel petrol piyasaları, Hürmüz Boğazı’ndaki gerilimle birlikte hareketleniyor. ABD’nin İran’a yönelik düzenlediği yeni hava saldırıları ve İran’ın petrol ihracatına yönelik lisansını iptal etmesi, fiyatların yükselmesine yol açtı. Piyasalarda, İran’ın olası karşılık verme açıklamalarının etkisiyle gelişmelerin yön belirleyici olacağı düşünülüyor.
Amerikan ordusunun gerçekleştirdiği hava saldırıları sonrası petrol fiyatları hızla artış gösterdi. Brent ham petrol vadeli işlemleri, 0128 GMT itibarıyla 1,38 dolar yani yüzde 1,9 oranında artarak varil başına 75,54 dolara ulaştı. Aynı zamanda Amerikan Batı Teksas türü ham petrol fiyatları da yukarı yönlü bir hareket sergiledi ve varil fiyatı 1,37 dolar artarak 71,81 dolara yükseldi. Washington yönetimi, İran’ın petrol satışlarına izin veren genel lisansını iptal etti ve bu kararın ardından her iki gösterge de Salı günü yaklaşık yüzde 3 değer kazandı.
ABD Merkez Komutanlığı, yaşanan gelişmelere dair önemli bir açıklama yaptı ve askeri harekatın İran kaynaklı saldırılara doğrudan bir yanıt olduğunu vurguladı. Tahran yönetiminin Hürmüz Boğazı üzerinden geçen üç ticari gemiyi hedef aldığı bildiriliyor. Bu stratejik su yolu, Batı Asya petrolünü geniş pazarlara ulaştırıyor.
MST Marquee araştırma başkanı Saul Kavonic, bölgedeki boğaz geçişlerinin hassasiyetine dikkat çekti. Yatırımcılar, mevcut çatışma ortamında piyasanın aşırı arzla karşılaşacağı beklentisindeydi; ancak son gelişmeler bunun tersini gösteriyor. Kısa pozisyon sahipleri, mevcut gerilimden endişe ederek alım yapabilir. Boğaz trafiğinin savaş öncesi seviyelerin yüzde 50 altında kalması muhtemel görünüyor ve arz kısıtlamalarıyla birleştiğinde petrol fiyatlarının destekleneceği öngörülüyor. Taraflar geçen ay sürpriz bir ateşkes anlaşması imzalamıştı.
Ateşkes anlaşmasının ardından petrol fiyatları, savaş öncesi seviyelere hızla geri döndü. Tüccarlar, fiyatların daha da düşeceği beklentisiyle kısa pozisyon biriktirdi. Batı Asya bölgesinden gelecek büyük arz beklentisi, düşüşleri tetikledi. Tahran yönetimi, son gemi saldırılarının hiçbirini resmi olarak üstlenmedi.
Katar yetkilileri, yaşanan bir olay nedeniyle doğrudan İran’ı suçladı. Katar’a ait bir sıvılaştırılmış doğal gaz tankeri, bir drone saldırısına uğradı. Yangın çıkan gemi mürettebatı acil durum çağrısı yaptı. Ayrıca, Umman açıklarında seyreden Suudi Arabistan bayraklı büyük bir ham petrol tankeri de hasar gördü. Deniz güvenlik kaynakları, hasarın kesin nedenini henüz belirleyemedi. Art arda gelen saldırılar, stratejik boğazdaki tanker trafiği endişelerini artırdı. Savaşın başladığı Şubat ayından önce, bu boğaz küresel enerji arzının beşte birini taşıyordu ve İran yönetimi su yolu üzerindeki kontrolünü giderek sertleştiriyor.
Tahran yetkilileri, gemilere Umman sınırından uzaklaşarak kendi kıyılarına yaklaşma emri verdi. Washington yönetimi ise çatışma öncesindeki gibi rotanın herkese açık kalmasını talep ediyor. Savaşın başlamasından bu yana ülkeler, arz açığını kapatmak için mevcut stoklarını eritiyor.
Piyasa kaynakları, Amerikan Petrol Enstitüsü verilerini inceledi ve ABD ham petrol stoklarının geçen hafta yeniden azaldığını bildirdi. Reuters anketine katılan analistler de benzer bir düşüş bekliyordu ve stokların 3 Temmuz haftasında 2,4 milyon varil azalması öngörülüyordu.
