Türkiye Savunma Harcamaları GSYH’nin Yüzde 2,33’üne Ulaştı
Türkiye’nin savunma harcamaları, GSYH’nin yüzde 2,33’üne çıkarak önemli bir hedefi aşmış durumda.
Türkiye, NATO kapsamında savunma harcamalarını GSYH’nin yüzde 3’üne çıkarma taahhüdünde bulunmuştu. Daha önce belirlenen yüzde 5’lik nihai hedefe ise beklenenden daha kısa sürede ulaşabileceğini duyurdu. Strateji ve Bütçe Başkanlığı tarafından yayımlanan 2025 Yılı Genel Faaliyet Raporu, savunma harcamalarının ilgili yılda GSYH’nin yüzde 2 olan hedefini aşarak yüzde 2,33 seviyesine ulaştığını ortaya koydu. Ayrıca, 2024 sonu itibarıyla yerlilik oranının yüzde 81 olduğu, 2025 verilerinin henüz açıklanmadığı belirtildi.
Raporun detaylarında, savunma sanayisinde yürütülen projelerin sayısının 1400’ü geçtiği ve toplam proje değerinin 100 milyar doları aştığı kaydedildi. Savunma ve havacılık sektöründeki yurt dışı satışlarının 10,1 milyar dolara ulaşarak dünya sıralamasında 11. sıraya yerleştiği vurgulandı. Genel olarak savunma ve havacılık sektöründeki yurt dışı satış artışının yüzde 48 seviyesine ulaştığı, en yüksek ciroya sahip 25 firmanın ise yüzde 7 oranında bir artış sağladığı ifade edildi.
Ancak, ciro artışına rağmen Milli Savunma Bakanlığı’nın yıl içerisinde ek bütçe yapılmasına rağmen başlangıç bütçesinin tamamını kullanamadığı gözlemlendi. İlgili tabloda, 623 milyar 899 milyon TL olan başlangıç ödeneğinin yıl içindeki artış ve aktarımlarla 839 milyar 517 milyon TL’ye yükseldiği, harcama gerçekleşmesinin ise 614 milyar 807 milyon TL olduğu bilgisi yer aldı. Savunma Sanayii Başkanlığı’nın başlangıç ödeneği 1,1 milyar TL iken, yıl içinde yapılan artış ve aktarımlarla bu rakam 1 milyar 384 milyon TL’ye çıktı; gerçekleşme ise 1 milyar 377 milyon TL olarak kaydedildi.
Kamu mali kayıt sistemi nedeniyle, yıl içinde gerçekleşen alım veya harcamaların bir sonraki yıla kayabileceği ve bu nedenle gerçekleşme verilerinin tam olarak yansımadığı belirtildi. Savunma ve havacılık sanayisindeki projelerin büyük bir kısmı, Savunma Sanayii Destekleme Fonu tarafından finanse ediliyor. Bu fonun verileri geçmişte düzenli olarak yayımlanırken, projelerin kritik önemi ve sayısının artması nedeniyle son yıllarda açık raporlarda bilgi verilmediği ifade edildi.
Diğer yandan, bütçenin program bazlı sınıflamasında ulusal savunma ve güvenlik programında yıl içinde önemli bir ödenek artışı olmasına rağmen, harcamaların başlangıç ödeneğinin altında kaldığı görüldü. Raporda, merkezi bütçede tüm kurumlardaki bu programlara toplam 902 milyar 899 milyon TL başlangıç ödeneği verilirken, yıl içindeki artış ve aktarımlarla bu rakam 1 trilyon 120 milyar TL’ye ulaştı. Bunun 897 milyar 516 milyon TL’sinin harcandığı belirtildi.
